افزایش نوسانات برق و قطعیهای مکرر، باعث شده است محافظت از تجهیزات برقی واحدهای مسکونی اهمیت بیشتری پیدا کند. یخچال، ماشین لباسشویی، ماشین ظرفشویی، تلویزیون، تجهیزات صوتی و تصویری، سیستمهای تهویه و سایر لوازم برقی، همگی میتوانند در برابر تغییرات نامناسب ولتاژ آسیبپذیر باشند.
یکی از راهکارهای حفاظت از تجهیزات، استفاده از محافظ ولتاژ جریان مرکزی است. این دستگاه در ابتدای مدار برق واحد و در کنار تابلو یا جعبه فیوز نصب میشود و میتواند برق ورودی واحد را از نظر ولتاژ و در برخی مدلها جریان مصرفی کنترل کند.
محافظ ولتاژ مرکزی بهصورت مداوم وضعیت برق ورودی واحد را کنترل میکند. اگر ولتاژ برق از محدوده مجاز کمتر یا بیشتر شود، دستگاه میتواند برای جلوگیری از آسیب به تجهیزات، برق واحد را بهطور موقت قطع کند. پس از بازگشت شرایط به محدوده مناسب، محافظ با یک تأخیر زمانی قابل تنظیم برق را مجدداً وصل میکند. برخی مدلها علاوه بر ولتاژ، میزان جریان مصرفی را نیز پایش میکنند و در صورت عبور جریان از حد تعیینشده، مدار را قطع میکنند.
مهمترین ویژگی محافظ مرکزی این است که به جای اینکه برای هر وسیله یک محافظ جداگانه در مسیر برق آن قرار گیرد، یک لایه حفاظتی در ابتدای مدار برق واحد ایجاد میکند.
صرفاً انتخاب یک محافظ با آمپراژ بالاتر یا تعداد تنظیمات بیشتر، به معنی انتخاب بهتر نیست. پیش از خرید بهتر است موارد زیر بررسی شود:
یکی از گزینههای موجود برای این کاربرد، محافظ ولتاژ و جریان تکفاز JBH80A است. این مدل دارای رله ۸۰ آمپری بوده و امکان تنظیم پارامترهای ولتاژ، جریان و زمان را در اختیار کاربر قرار میدهد.
نکته: مدل پیشنهادی 80 آمپر، مطابق دیتا شیت سازنده، برای مجتمع هایی نظیر رونیکا پالاس که واحدهایی با ورودی کلید مینیاتوری ۵۰ آمپر هستند مناسب هست.
توجه: مدل JBH CVP-S 80A تنها یکی از گزینههای موجود در بازار است و مدلهای دیگری نیز با مشخصات و قیمتهای متفاوت وجود دارند. انتخاب نهایی بهتر است با توجه به مشخصات برق واحد، تجهیزات موجود و شرایط نصب انجام شود.
خیر. محافظ مرکزی و محافظ اختصاصی تجهیزات میتوانند دو لایه حفاظتی متفاوت ایجاد کنند.
برای مثال، ممکن است یک تلویزیون، سیستم صوتی یا رایانه همچنان از محافظ اختصاصی خود استفاده کند و در عین حال، برق ورودی واحد نیز توسط محافظ مرکزی کنترل شود.
بنابراین، وجود محافظ مرکزی لزوماً به معنای حذف محافظهای اختصاصی تجهیزات حساس نیست.
خیر. در صورتی که کلیه دستگاه های اصلی شما، از جمله داکت اسپلیت و پنل دارای محافظ جداگانه هستند، دیگر نیازی به نصب محافظ ولتاژ مرکزی نیست.
یکی از نکات مهم هنگام انتخاب محافظ مرکزی، نحوه عملکرد آن در زمان خرابی خود دستگاه است.
برخی محافظها با طراحی Fail-Safe، در صورت بروز خرابی داخلی، خروجی برق را قطع نگه میدارند. هدف از این طراحی آن است که در صورت از کار افتادن سیستم حفاظتی، برق بدون کنترل به تجهیزات متصل نشود. در چنین شرایطی ممکن است خرابی محافظ باعث قطع کامل برق واحد شود.
این موضوع در نگاه اول میتواند یک نقطه ضعف به نظر برسد، اما در محافظهایی که چنین طراحیای دارند، بخشی از منطق ایمنی دستگاه محسوب میشود. عملکرد دستگاه در زمان خرابی به طراحی و مشخصات همان مدل بستگی دارد و هنگام خرید باید در دفترچه یا مشخصات فنی محصول بررسی شود.
یکی از نکاتی که هنگام استفاده از محافظ مرکزی باید در نظر گرفت، احتمال قطع برق واحد در اثر خرابی محافظ یا سایر تجهیزات حفاظتی است. اگر برای مدت طولانی در منزل حضور نداشته باشید، قطع برق میتواند بهویژه برای یخچال و فریزر مشکلساز شود.
برای افرادی که مدت زیادی منزل را ترک میکنند، استفاده از یک سیستم اطلاعرسانی قطع و وصل برق میتواند مکمل مناسبی برای سیستم برق واحد باشد. برخی سیستمهای هوشمند یا دزدگیرهای سیمکارتی میتوانند در صورت قطع برق، از طریق پیامک یا تماس اطلاعرسانی کنند.
